Lęk a wsparcie społeczne wśród osób startujących w maratonach - Starzak, Joanna; Sas-Nowosielski, Krzysztof; Kostorz, Karolina (Wydawnictwo Akademii Wychowania Fizycznego im. Polskich Olimpijczyków we Wrocławiu, 2019)
Cel badań. Celem badań było ustalenie, w jaki sposób czynniki demograﬁczne, treningowe i spo-łeczne wiążą się z odczuwaniem przez biegaczy startujących w maratonach symptomów lęku przedstartowego, a także z jego oceną na skali mobilizujący-deprymujący. Materiał i metody.Przebadano metodą ankietową 240 uczestników trzech największych maratonów w Polsce. Wykorzystano polskie wersje The Revised Competitive State Anxiety Inventory-2 (CSAI-2RD) oraz Social Support for Physical Activity Scale. Wyniki. Wśród wymiarów intensywności lęku wartości lęku poznawczego i somatycznego były wyższe u kobiet i młodszych biegaczy, natomiast wartości pewności siebie – u mężczyzn. Przewidywany czas bieżącego maratonu korelował z intensywnością lęku pozytywnie, natomiast staż treningowy – negatywnie. Po przeprowadzeniu serii analiz regresji prostej ze wsparciem społecznym rodziny oraz przyjaciół jako potencjalnymi predyktorami poszczególnych wymiarów lęku (zmienne zależne) stwierdzono, że jedynie dwa z testowanych modeli były istotne statystycznie – intensywność lęku somatycznego (wsparcie rodziny i przyjaciół) i intensywność lęku poznawczego (wsparcie rodziny). Niespodziewany okazał się jedynie dodatni kierunek tej zależności oznaczający, że poziom lęku odczuwanego przez osoby biegające w maratonach rośnie wraz z poziomem otrzymywanego wsparcia społecz-nego. Wnioski. Pewne grupy osób są szczególnie narażone na stres przedstartowy. Konieczność sprostania oczekiwaniom rodziny i przyjaciół może generować stres związany z nadmiernym jej zaangażowaniem w aktywność sportową biegacza. Uzasadniony wydaje się optymalny stopień zaangażowania oraz wyczulenie środowiska rodzinnego i przyjaciół na stan zawodnika. Okre-ślenie, w jaki sposób wsparcie rodziny i przyjaciół oceniane jest przez osoby uprawiające sport wymaga dalszych badań.
Keywords: lęk przedstartowy; wsparcie rodziny; biegacze; wsparcie przyjaciół